Digitaal hergebruik?

Door Onno Kalverda

Afgelopen zomer liet Malmberg mij weten dat afdeling VO reorganiseert. De functie van uitgever vervalt en daarvoor in de plaats komen twee nieuwe functies. Een zogeheten portfoliomanager richt zich vooral op de marketing en sales van een aantal methoden. De andere functie richt zich op de product development en stuurt auteurs aan.

Volgens Malmberg is deze wijziging nodig om goed in te kunnen spelen op de wensen van de markt.  Malmberg gaat aan scholen methodeabonnementen verkopen. Ze hebben de ‘Max-methodelicentie’ ontwikkeld, waarmee scholen jaarlijks met de meest actuele versie van een methode kunnen werken en geen boekenfonds of verhuurmodel meer nodig hebben. Voor de methoden betekent dit dat er niet om de vijf of zes jaar een nieuwe editie verschijnt, maar dat ze continu (delen van) de methoden laten bijwerken.

Ieder vijf jaar een nieuwe editie

In het voortgezet onderwijs is er een vijf (soms zes) jarige golfbeweging in methode ontwikkeling. Oorspronkelijk is dit ontstaan door wijzigingen in de examenprogramma’s. De grote onderwijsmethoden hebben ongeveer vijf jaar nodig om van klas 1 tot en met 6 vwo compleet te vernieuwen. De leerboeken gaan ook ongeveer vijf jaar mee en met boekenfondsen en verhuurmaatschappijen zijn er vaak afspraken dat een school een gekozen methode tenminste vijf jaar niet wijzigt. Uitgeverijen weten dit en proberen dan ook allemaal tegelijk in een bepaald jaar een nieuwe editie op de markt te brengen. Is de nieuwe editie niet op de markt dan kan dat betekenen dat scholen overgaan op een andere methode en de uitgeverij een deel van zijn marktaandeel verliest. Met een abonnement en continu ontwikkelen omzeil je deze problematiek.

Royalty’s voor hergebruik

Toen ik voor de huidige editie van Biologie voor Jou schreef, kreeg het auteursteam 1/3 van de beschikbare royalty’s. De rest was voor hergebruik van het werk van de auteurs van de vorige drukken. Op dezelfde manier hebben auteurs van de huidige editie recht op royalty’s voor hergebruik in twee volgende drukken. Door dat Malmberg nu continu wil gaan ontwikkelen, lijkt er niet echt sprake meer te zijn van een geheel nieuw druk. Doordat ze alles ook online beschikbaar maken en digitaliseren raak ik als auteur het overzicht kwijt waar en hoe ze mijn teksten gebruiken, wie de teksten aanpast en hoe dat er dan uit ziet. Ook raak ik zo mijn greep kwijt op de royalty’s waarop ik nog recht heb, zeker als scholen ook zelf mogen arrangeren en maar stukjes van de methode gebruiken.

Om deze ontwikkelingen te volgen hebben wij als sectie educatieve auteurs een werkgroepje ingesteld. Het gaat dan om de gevolgen van continu door ontwikkelen, een abonnement systeem in plaats van verkoop en (digitaal) hergebruik.

Als je zelf hiermee te maken hebt en/of vragen hebt zou het fijn zijn als je ons dat via mail laat weten. Je kunt een mail sturen naar bureau@auteursbond.nl (In de onderwerpregel kun je zetten: aan de sectie educatieve auteurs.) Ook als je op deze ontwikkelingen een visie hebt horen wij dat graag.